Aynı toplantıda iki kişinin geleceğe ilişkin farklı bir ви́дение sahibi olması normaldir. Fakat gece karanlık bir odada beliren виде́ние, bir fikir değil hayaletimsi bir görüntüdür.
Rusçada ви́дение ve виде́ние aynı yazılır. İlk biçim düşünceye, algılama şekline ve bakış açısına; ikinci biçim gerçek olmayan veya olağanüstü bir görüntüye aittir.
Bir konuyu görme ve değerlendirme biçimi
İlk hecesi vurgulanan ви́дение, bir kişinin bir konuyu nasıl anladığını, değerlendirdiğini veya gelecekte nasıl hayal ettiğini anlatır. Türkçede “bakış açısı”, “vizyon” veya “bir konuyu görme biçimi” karşılıkları kullanılabilir.
Sık rastlanan ifadeler:
- ви́дение бу́дущего — geleceğe ilişkin vizyon;
- ви́дение пробле́мы — soruna bakış;
- но́вое ви́дение — yeni bir yaklaşım;
- о́бщее ви́дение — ortak görüş;
- ви́дение прое́кта — projeye ilişkin vizyon.
У нас ра́зное ви́дение бу́дущего. Gelecek konusunda farklı bakış açılarına sahibiz.
Дире́ктор представи́л но́вое ви́дение прое́кта. Müdür projeye ilişkin yeni yaklaşımını sundu.
Кома́нда нашла́ о́бщее ви́дение. Ekip ortak bir görüşe ulaştı.
Bu kullanım iş, planlama, sanat, siyaset ve kişisel düşüncelerle ilgili metinlerde görülebilir. Buradaki ви́дение, gözle görülen somut bir nesne değildir.
Görünüp kaybolan виде́ние
İkinci hecesi vurgulanan виде́ние, rüyada, hayal dünyasında veya olağanüstü bir durumda görülen hayaletimsi görüntüdür. Türkçeye “hayal”, “görüntü” veya bağlama göre “hayalet” olarak çevrilebilir.
- стра́нное виде́ние — garip bir görüntü;
- уви́деть виде́ние — bir hayal görmek;
- виде́ние во сне — rüyada görülen görüntü;
- виде́ние появи́лось — görüntü belirdi;
- виде́ние исче́зло — görüntü kayboldu.
Но́чью ему́ яви́лось стра́нное виде́ние. Gece ona garip bir görüntü göründü.
Виде́ние бы́стро исче́зло. Hayaletimsi görüntü hızla kayboldu.
Ребёнок уви́дел виде́ние во сне. Çocuk rüyasında bir görüntü gördü.
Günlük “görme yetisi” anlamında Rusçada çoğu zaman зре́ние kelimesi kullanılır. Виде́ние ise daha çok edebi, olağanüstü veya hayali bir görüntüyü anlatır.
Soyut düşünce ile hayali görüntü arasındaki sınır
Plan, proje, gelecek veya görüş sözcükleri ви́дение anlamını destekler. Gece, rüya, korku, belirmek ve kaybolmak gibi kelimeler ise виде́ние okunuşuna götürür.
İki kelimenin Türkçeye bazen “görüş” veya “görüntü” gibi yakın karşılıklarla çevrilmesi yanıltıcı olabilir. Rusçada doğru seçim için görüntünün bir düşünce mi yoksa göz önünde beliren hayali bir şekil mi olduğuna bakmak gerekir.
Alıştırma
Cümlede anlatılan şeyin zihinsel bir yaklaşım mı yoksa olağanüstü bir görüntü mü olduğunu belirleyiniz. Proje ve gelecek gibi soyut konularda ви́дение, rüya ve hayalet bağlamında виде́ние seçeneğini işaretleyiniz.
Alıştırmanın ardından her cümlede doğru anlamı haber veren kelimeyi de bulmaya çalışınız.