Saatin üzerindeki ince göstergeler hareket eder ancak ateş etmez. Rusçada onlara стре́лки denir. Hedefe ateş eden kişiler ise стрелки́ olarak adlandırılır. Bu kelime çiftinde anlamı değiştiren unsur, vurgunun ilk heceden son heceye geçmesidir.
Yön ve zaman gösteren «стре́лки»
Стре́лки, стре́лка isminin çoğul biçimidir. Saatin akrep ve yelkovanı, bir cihazın göstergesi veya bir şemadaki ok işareti için kullanılabilir.
Часовы́е стре́лки пока́зывают вре́мя. Saatin akrep ve yelkovanı zamanı gösteriyor.
На схе́ме нарисо́ваны стре́лки. Şemada oklar çizilmiş.
Стре́лки перевели́ на оди́н час вперёд. Saatler bir saat ileri alındı.
Sık kullanılan bazı ifadeler:
- часова́я стре́лка — akrep;
- мину́тная стре́лка — yelkovan;
- по часово́й стре́лке — saat yönünde;
- про́тив часово́й стре́лки — saat yönünün tersine;
- стре́лка ко́мпаса — pusula ibresi.
Переводи́ть стре́лки ifadesi mecazlı anlamda suçu veya sorumluluğu başka birine atmak için de kullanılabilir.
Hedefe ateş eden «стрелки́»
Стрелки́, ateş eden veya atıcılık konusunda eğitimli olan kişiyi anlatan стрело́к isminin çoğul biçimidir.
О́пытные стрелки́ попа́ли в цель. Deneyimli atıcılar hedefi vurdular.
Стрелки́ трениру́ются ка́ждый день. Atıcılar her gün antrenman yapıyor.
Лу́чшие стрелки́ уча́ствуют в соревнова́нии. En iyi atıcılar yarışmaya katılıyor.
Kelimenin tekil ve çoğul biçimlerinde vurgu farklı yerde görünür:
- стрело́к — atıcı;
- стрелки́ — atıcılar;
- стрелко́в — atıcıların.
Burada insanlar bir eylemi gerçekleştirir. Стре́лки ise genellikle bir saatin, cihazın, haritanın veya şemanın parçasıdır.
Küçük bir anlam kontrolü
Cümlede часы́, ко́мпас, схе́ма, направле́ние gibi kelimeler varsa стре́лки okunur. Мише́нь, стреля́ть, соревнова́ние veya ору́жие kelimeleri ise стрелки́ anlamını destekler.
Стре́лки дви́гаются по цифербла́ту. Göstergeler saat kadranında hareket ediyor.
Стрелки́ гото́вятся к соревнова́нию. Atıcılar yarışmaya hazırlanıyor.
Alıştırma
Seçenekleri işaretlerken kelimenin gerçekten bir insanı gösterip göstermediğine dikkat ediniz. Cümlede kim ateş ediyor sorusuna cevap veren kişiler varsa vurgu sona gelir. Zamanı veya yönü gösteren bir parça anlatılıyorsa vurgu ilk hecede kalır.